A cocer a Miño

cocer-o-pan-WEB

O pan facíase coa fariña da casa. Daquela, plantábase maínzo e algo de trigo e de centeo. Cando xa tiñas o grao, que había que desfollar ou mallar, ías ao muíño moer, e quitábanche unha maquía.

Había moitos muíños. Había de trigo, había de maínzo, habíaos en varios lugares. Eu ía a Ponte Baixoi, e as de Leiro viñan tamén aí. E había no Bullo, e aquí en Bañobre tamén había outro. Ese era un río pequeno, levaba pouca auga. Eu daquela durmía alí no muíño, que tiña unha cama de rilleira feita con táboas e unha pouca palla.

Moitas familias cocían na casa, e se non, ías a Miño e cocías. Tiñas que levar a masa, e se non, amasábala alí, e levabas unha tina na cabeza e ías pola vía adiante, e ala, a levar a masa para facer o pan.

A xente ía amasar. Cada un amasaba o seu, e deixábano alí a levedar, e cocíano alí.

Pero marcábano cunha letra ou un ramalliño, un moño ou algo así, non sabes?, que cocían para moita xente.

Despois ías buscar o pan, á noite. Bolos de tres quilos, durábanche oito días, e estaba un pan riquísimo.

Unha vez, miña nai trouxo para Bañobre o pan dunha que era familia, e dixo, ai, dios mío, meu pan! E díxollo a Celso, que respondeu, non te preocupes, que é da tía Rosa de Insua, e dixo mamá, pois, daquela tanto ten, que sabemos quen é.

Había que pagar por cocer, e se non, quitábanche un pedazo de masa, e quedaban eles con iso.

Acórdome de cando tiñan un forno aí, por onde está agora Romeu e o Morcego, era o dos Buyos, de Celso. Nós iamos cocer alí. A última vez que foi miña nai coa masa, chegou e dixéronlle, agora xa non cocemos.

E agora, como vou facer?, dixo mamá.

E díxolle Celso, non te preocupes, vai xunto ao de Ramiro, que tamén coce, e se non che coce, quento o forno para ti. E Ramiro dixo que si.

De Insua, tamén viñan cocer a Miño.

Cando era aquí a festa, en Bañobre, que era o día de San Paio, que é o 24, encargábanche facer as bizcochadas. Pois aló iamos a Miño cocelas. Levabamos os ovos, batías os ovos alí, e botabas a fariña e o azucre, e esperabas que se fixeran, e xa se facían, e logo viñas pola vía adiante, xa cargadiña coas bizcochadas.

Na baixada á Ribeira, á esquerda, onde está o edificio ese que é unha ruína sen acabar, aí había outro forno.

Acórdome do bar de Ramallo, que poñían cacahuetes e viño, xunto ao forno de Carmen e Ramiro. Eu facíalles os mandilóns, e resulta que, pois claro, daquela non se facían bizcochadas, polo patrón nada máis. E funlle facer os mandilóns, e ela díxome, sábeche a bizcochada?

Ai, si, gústame, díxenlle eu.

Pois quedoume aquí unha pouca, pero vouche facer un biscoito pequeniño para ti.

A tía María e mais eu cociamos xuntas. Ía eu buscar un pouco musgo dos pinos, e paus, e xuntabámonos a cocer. Eu quentaba o forno, e mentres ían para a leira, eu facía o pan, e mais facía unha bola de azucre. Botábaslle un pouco anís, e unha pouca manteiga, se había, e despois un pouco anís por encima, e ala, cando viñan, xa a tiñan.

E cando iamos coller as patacas, despois cando se acababa, ao fin, faciamos o xesto, ala! vamos facer de comer, e unha facía unha empanada, outra tal, e comiamos todas xuntas.

 

 

 

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair /  Cambiar )

Google photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google. Sair /  Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair /  Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair /  Cambiar )

Conectando a %s